(dit artikel is eerder verschenen in een regionaal kerkblad onder de titel "Kerkgebouw zonder naam". Auteur: Carla Rozema)

Kerkgebouw-zonder- naam* barst(te) bijna uit zijn voegen
Een impressie door een ‘gewoon’ kerklid

What’s in a name?
Aan de Jan Steenhof te Nijkerk staat een kerkgebouw dat luistert naar de naam: ‘het kerkgebouw aan de Jan Steenhof.’ Dat mag geen naam hebben, zou je denken…
Maar dat is te snel geconcludeerd, want in dit gebouw vinden al jarenlang veel mooie dingen plaats.
Twee zelfstandige gemeentes huizen hier: Nijkerk-Oost en Nijkerk-West, ieder met een eigen predikant. In de toekomst hoopt men een tweede kerkgebouw te kunnen realiseren, maar daar is nu nog geen zicht op. Op dit moment wordt het kerkgebouw vernieuwd en uitgebreid, zodat beide (uitdijende) gemeentes er nog een aantal jaren in terecht kunnen.

In dit artikel zullen de beide gemeentes gezamenlijk belicht worden, al hebben ze wel allebei een eigen ‘couleur locale’. De beide gemeentes kenmerken zich door veelkleurigheid.

De verschillende denkbeelden die binnen de Gereformeerde Kerken (vrijgemaakt) o.a. leven, vind je ook terug in Nijkerk. Voorbeelden liggen op het gebied van liturgie, gaven van de Geest, Alpha-cursus, volwassen doop, ‘shoppen’, etc. Dat geeft kleur aan de gemeente. Tegelijkertijd spoort dit de gemeente aan om te blijven zoeken naar de meest juiste weg: wat wil de Bijbel ons leren hierover? Deze zoektochten vinden bij voort duur plaats, op grote en kleinere schaal.

Wat biedt/bieden deze kerk(en)?
Zoals gebruikelijk in een kerk, wordt Gods Woord er verkondigd aan gemeenteleden en gasten. De praktische uitwerking van de ‘boodschap van alle tijden’, voor het ‘leven van iedere dag’, is een terugkerend element van de eredienst. Onderlinge ontmoetingen worden gestimuleerd door bijvoorbeeld koffiedrinken na de dienst (eens per maand) of door wijkavonden, met een (in meer of mindere mate) sociaal karakter.
Door de week worden er tal van cursussen, verenigingen, thema-avonden, jeugdmeetings en dergelijke gehouden. Daarnaast is er het vrij gebruikelijke aanbod aan activiteiten als: volleybal, toneel, koor, alpha-cursus, youth-alpha, enz. Bijzonder hierbij is, dat zowel als in Oost als in West ieder jaar wordt gewerkt vanuit een bepaald ‘kapstokthema’, waaraan meerdere activiteiten worden opgehangen. In 2004 zijn er in beide gemeentes visiedocumenten opgesteld, waarin al het kerkelijke werk in vier ‘actieterreinen’ werd ondergebracht. Dat zijn: Onderwijs, Aansporing, Barmhartigheid en Verkondiging. Evangelisatieactiviteiten vallen bijvoorbeeld onder het terrein Verkondiging. Vereniging- en catechisatieactiviteiten vallen onder het terrein Onderwijs. De andere twee terreinen zijn: Aansporing en Barmhartigheid. Onder deze terreinen zijn bestaande activiteiten ondergebracht, maar ook nieuwe ontwikkelingen in gang gezet.
Ieder werkterrein heeft een eigen ‘trekker’: een ‘gewoon’ gemeentelid dat activiteiten op zijn of haar werkterrein in gang mag zetten. Bepaalde accenten mogen daarbij best nadrukkelijk aangebracht worden, vinden de kerkenraad en de trekkers samen, bijvoorbeeld: zeg wat je doet, en doe wat je zegt. (Heldere communicatie). Een ander belangrijk accent is: naar buiten treden. Want de Here heeft namelijk een woord voor de wereld. Praktische voorbeelden: gastendiensten en diaconaat.

Diaconaat, daar zeg je wat...
Onderlinge hulp aan gemeenteleden vindt op veel manieren plaats, via ‘zusterhulp’, via de diakenen, of meer spontaan. Er wordt bij die diaconale taak ook over de grens van het continent gekeken: Nijkerk heeft een band met de Democratische Republiek Congo. Het werk dat daar gebeurt, onder de vlag van De Verre Naaste DVN/CongoCommissie, wordt van harte ondersteund. Niet alleen d.m.v. gebed en informatieverstrekking, maar ook heel concreet door het inzamelen van giften. Een paar jaar geleden heeft Nijkerk zich hard gemaakt voor de bouw van een nieuwe gereformeerde school in Congo. Met een subsidie van Wilde Ganzen daarbij, is toen ongeveer € 13.000 opgehaald, een fors bedrag, waardoor de school in versneld tempo afgebouwd kon worden. Een nieuw project gaat DV worden: ‘Wij een kerk, zij een kerk’, waarbij de zusterkerk in Kinshasa (Congo) geholpen wordt met het realiseren van een eigen kerkgebouw. Ook zijn er vorig jaar tekeningen gemaakt voor een basisschool in Congo. Groot was het enthousiasme onder de kinderen van de Nijkerkse gereformeerde basisschool, toen er na een paar maanden zowaar een dik pak tekeningen vanuit Congo retour kwam. Dat is heel bijzonder voor een land, waar geen postbezorging is!
Ook is er een keer eenmalig, op Dankdag, geld ingezameld voor een DVN-project in India. Enkele weken later kwam een Indiase voorganger, die betrokken was bij het project, hiervoor een persoonlijk dankwoord uitspreken tijdens de kerkdienst.
Maar: de diaconale aandacht is niet alleen gericht op de Derde Wereld, of op de eigen gemeenteleden. Er zijn momenteel voorbereidende stappen gaande om op een interkerkelijke manier iets te betekenen voor Nijkerkers die, in welke vorm dan ook, tussen de mazen van het zorgnet vallen en hulp nodig hebben. Ook zijn er vanuit de gemeente goede contacten met de Nederlandse Patiënten Vereniging (NPV) en zijn er intensieve contacten met Asielzoekers.

Heeft Nijkerk iets wat men elders niet heeft?
Er is in de kerk een zeer enthousiaste groep (oudere) jeugd, die niet alleen met het hoofd en met het hart, maar ook met de handen de Heer wil dienen. Dit heeft o.a. als concreet effect dat er ieder jaar een groep jongeren naar Roemenie reist, om te helpen met bijvoorbeeld de verbouw van een kerk of een weeshuis. Samenbindend en stimulerend! Verder zijn er op het gebied van de Alpha-cursus mooie dingen te melden: er hebben al diverse cursussen gedraaid en er zijn inmiddels verschillende groeigroepen ontstaan vanuit Alpha. Ook is er de jeugd-Alpha. De kennismakingsavond voor het nieuwe seizoen 2007, die bij het verschijnen van dit blad –zo de Here wil- net achter de rug is, is een gezamenlijke actie van verschillende kerken in Nijkerk geweest en was gepland in het prachtige Nijkerkse Grand Café ’t Regthuys . Hopelijk was de opkomst hoog, zodat veel mensen op deze laagdrempelige manier hun kennis over het christelijke geloof kunnen uitdiepen.

Nog meer noemenswaardige initiatieven?
Relaties. De Marriage-course, uit de ‘stal’ van Alpha, heeft inmiddels twee keer gedraaid. Zo’n dertig echtparen konden daardoor op een Bijbelse en informele -maar soms best indringende- wijze een verdieping geven aan hun huwelijk. Ook zijn er nu huwelijks catechesecursussen, voor stellen die graag willen gaan trouwen. Er is sinds kort in de kerk ook een mogelijkheid voor ‘relatie coaching’. ‘Verkering’ hebben kan namelijk best spannend zijn. Hoe ga je met elkaar om? Hoe leer je elkaar beter kennen? Hoe deel je het geloof in God? Hoe kijk je samen naar de toekomst? Soms kun je daarbij het gevoel hebben dat je er (met z’n tweeën) alleen voor staat. En daar wil de kerk wat aan doen: je kunt als vriend en vriendin in gesprek gaan met een getrouwd stel uit de gemeente. In zo’n gesprek kun je alles zeggen en vragen. Ook aan de jeugd wordt gedacht: kinderen in de kerk hebben sinds twee jaar hun eigen kinderkerkblad: KicKeN. Dat verschijnt eens per maand en daar wordt om gevochten! Een standaard eigen moment voor kinderen in de eredienst, of een nevendienst voor kinderen, is er niet. Wel zorgt de commissie Kind in de Kerk dat er liturgische aandacht is voor kinderen tijdens bijzondere diensten (Kerst, dankdag, etc.) Oudere kleuters kunnen tijdens de reguliere diensten naar een oppasplus.

Tot slot
Het kerkgebouw staat naast een Turkse moskee en het gebouw van de gereformeerde basisschool staat vlak bij een Marokkaanse moskee. De contacten zijn goed, voorzover je al kunt spreken van contacten. De predikanten hebben een keer contact gehad met het bestuur van de Turkse moskee; de kinderen van de bovenbouw van de gereformeerde basisschool gaan ieder jaar een keer op bezoek naar de Marokkaanse moskee. Andersom zijn er weinig initiatieven.
Het beter begrijpen van het islamitische geloof is een must in een wereld waarin de islam haar grenzen in allerlei opzichten wil verleggen. In 2006 is er daarom een voorlichtingsavond over de islam geweest. Want hoewel de islam misschien steeds meer wordt gezien als een bedreiging, kan dit ook worden gezien als een uitdaging: een uitdaging om Jezus Christus te verkondigen als Redder van de wereld, ook voor moslims.

Oost West, thuis best
De gemeenten van Oost en West in Nijkerk kenmerken zich door initiatieven op allerlei terreinen. De zondagse erediensten, momenteel nog gezamenlijk, maar straks in de ruimere en opgeknapte kerk, nemen daarin de belangrijkste plek in. Gods naam groot maken; totdat de heilige stad uit de hemel zal neerdalen en Gods woonplaats onder de mensen zal zijn. En een tempel niet meer nodig zal zijn. ‘Zijn dienaren zullen hem vereren en hem met eigen ogen zien en zijn naam staat op hun voorhoofd.’ (Openbaring 21 en 22.) Dat die dag spoedig mag komen.

* Na publicatie van dit artikel in het Gereformeerd Weekblad voor Midden- en Zuid-Nederland, merkten verschillende gemeenteleden op, dat de kerk wel degelijk een naam heeft: Gereformeerde Kerk.

Carla Rozema Robbe Januari 2007